Uzman: Bağışıklık Sistemini Zayıflatmadan Güçlendirmenin 7 Yolu

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar erken artış gösterirken, bağışıklık sistemini güçlendirmek her zamankinden daha önemli hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, aynı zamanda fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, ''Sonbahar ve kış aylarında bağışıklık sistemini korumak, sadece bir mucizevi besin veya takviyeye değil, kanıtlanmış holistik yaşam tarzı değişikliklerine dayanır. Vitamin ve mineral takviyelerinin düzensiz kullanımı etki yerine uzun vadede zarar olabilir. Bu yüzden, tetkikler yapılıp eksiklikler ölçülmeden gelişigüzel takviyelere yapılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, sonbaharda bağışıklığı artırmanın bilimsel 7 temel prensibini sıraladı. Bunun yanında uyarılar ve önemli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

İç organlarımızda yaşayan yıpratıcı olmayan mikroorganizmalar, bağışıklık sisteminin kontrolü ve bedenin savunma mekanizmalarının desteklenmesinde kritik rol üstleniyor. Yaklaşık %70 oranında bağışıklık hücreleri bağırsaklarda bulunuyor. Klinik çalışmalar istikrarlı probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, iyi bakterileri beslediğini ve yararlı bakterilerin sayısını arttırdığını kanıtlıyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının iltihabını ve şiddetini azaltmaya destekliyor. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi gıdaları beslenmenize ekleyin. Ancak, bu besinleri alırken, tehdit grubunda iseniz, öncelikle uzman danışmanız gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D vitamini, C vitamini, çinko, demir ve B grubu vitaminler bağışıklık koruma mekanizmasında çok kritik rol üstleniyor. Ancak bu vitamin ve minerallerin miktarları herkese aynı kapsamda uygulanmamalı. Bunun yanı sıra, özellikle D vitamini düzey hekim değerlendirmesiyle ölçülmeli ve eksiklik saptanırsa, uygun destek planlanmalı. Çeşitli sebze-meyveler ve protein kaynaklarını içeren bir beslenme düzeni ise, bedenin ihtiyaçlarını karşılamasına yardımcı oluyor.

Kalitesiz uyku, bedende iltihap ve stres hormonunun artmasına neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede etki azalır. Çalışmalar her 7-9 saat düzenli uyumanın başlıca 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın hayati önem taşıdığını göstermektedir. Rahat uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını tesvik eder.

Günlük orta yoğunlukta aktiviteler, bağışıklık seviyesini desteklemenin yanı sıra genel sağlığı de geliştirir. Haftada en az 150 dakika, örneğin 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, dinç bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişi yaşına ve sağlık durumuna özel olmalı. Akıllı hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade tercih edilerek sağlam sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücreler içine tutunmasını kolaylaştırıyor. Bu nedenle, soğuk havalarda susama hissi küçüldüğünde, mukozal zarlarının kuru olmayan kalması önemlidir. Günlük sıvı ihtiyacı kişiye göre değişebilir, yaşa, fiziksel aktiviteye ve hava koşullarına göre farklılık gösterebilir. Ancak, herkes susamadan yeterince su içmeli, gün boyu susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha iyi nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması mümkün olur.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

İlkbahar ve yaz aylarında güneş, vücudun D vitamini sentezini destekliyor. Ancak, kış aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi oldukça zorlaşıyor. Bu durumda, güneşsiz saatlerde dahi D vitamini üretilemediği için, besleyici beslenmeye önem vermek ve uzman kontrolünde destek almak önemli. Makul ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini tetikler ve bağışıklık sistemine destek verir. D vitamini ekleri, aşırı dozlarda kullanıldığında sağlığa zarar verebilir; bu nedenle, uzman kontrolünde ve dozda alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, mevsim boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini azaltmaya yardımcı.